Data awam latih model AI dilarang dalam kontrak kerajaan, kata Gobind

Syarikat yang membekalkan perkhidmatan kecerdasan buatan (AI) kepada kerajaan tidak dibenarkan menggunakan data kerajaan atau data awam untuk melatih model AI mereka. Menteri Digital Gobind Singh Deo berkata larangan itu ialah klausa dalam semua kontrak perolehan AI kerajaan, menurut Free Malaysia Today (FMT). Ini yang perlu diketahui tentang data awam latih model AI dan apa yang belum dijawab.

Apa yang dikatakan Gobind

Gobind menjawab secara bertulis di Dewan Rakyat kepada Ahmad Fadhli Shaari (PN-Pasir Mas), yang bertanya bagaimana kerajaan memastikan data awam yang diproses oleh syarikat awan dan AI kekal di bawah kawalan Malaysia.

Menurut FMT dan Lowyat.NET, jawapan itu menyatakan tiga perkara utama:

• Pembekal AI dilarang menggunakan data kerajaan atau data awam untuk melatih model mereka.
• Pembekal tidak boleh menyimpan data itu selepas diproses, dan mesti memadamkannya.
• Semua agensi kerajaan mesti meminimumkan, menyembunyikan atau menyamarkan data sebelum memprosesnya dengan sistem AI, menurut garis panduan AI sektor awam.

Di mana data boleh disimpan

Jawapan yang sama menjelaskan tempat data kerajaan boleh disimpan, mengikut tahap kerahsiaannya, seperti dilaporkan FMT dan Lowyat.NET:

• Data terbuka dan tidak sensitif: boleh disimpan dalam awan di luar negara.
• Data sulit dan terhad: hanya dalam awan swasta atau hibrid di Malaysia.
• Data rahsia dan rahsia besar: hanya dalam pusat data kerajaan.

Data kerajaan juga mesti disulitkan supaya pembekal asing tidak boleh mengaksesnya sendiri, walaupun diminta pihak berkuasa asing. Lowyat.NET melaporkan kerajaan memiliki dan mengawal kunci penyulitan itu, selaras dengan Dasar Kriptografi Negara.

Bagaimana dengan data peribadi anda

Untuk sektor swasta, FMT melaporkan jawapan itu merujuk Seksyen 129 Akta Perlindungan Data Peribadi (PDPA) yang dipinda pada 2024. Seksyen itu mengawal pemindahan data peribadi ke awan di luar negara dan menetapkan negara penerima mesti mempunyai undang-undang perlindungan data yang setara dengan PDPA.

Kementerian Digital juga sedang menggubal rang undang-undang tadbir urus AI untuk memastikan sistem AI boleh dipertanggungjawabkan. Pada 5 Oktober, Gobind memberitahu Dewan Rakyat rang undang-undang itu berasaskan risiko dan dijangka dibentangkan awal 2027, menurut The Star.

Apa maknanya kepada anda

Larangan ini terpakai pada kontrak perolehan AI kerajaan. Laporan FMT dan Lowyat.NET tidak menyebut sama ada ia meliputi apa yang anda taip ke dalam alat AI biasa seperti chatbot, yang tertakluk pada syarat penggunaan setiap syarikat dan PDPA.

Bagi rakyat, maknanya data yang dipegang agensi, seperti rekod yang diproses jabatan kerajaan, tidak sepatutnya menjadi bahan latihan model syarikat. Yang belum jelas ialah bagaimana klausa itu dipantau dan apa akibatnya jika dilanggar, kerana jawapan yang dilaporkan tidak menyentuh perkara itu.

Yang boleh diperhatikan ialah rang undang-undang tadbir urus AI awal tahun depan, dan sama ada ia menetapkan peraturan serupa untuk syarikat swasta. Kerajaan sudah menunjukkan arah ini dalam AI dalam Belanjawan 2027, awan AI berdaulat, RM30 juta MDEC dan aplikasi semak scam, dan bekalan elektrik untuk infrastruktur ini dibincangkan dalam Permintaan elektrik pusat data capai 8.39 GW menjelang 2030, RUU pusat data ke Kabinet 2027.

Sumber

• Free Malaysia Today, Tech firms barred from using public's data to train AI models, says govt, 20 Oktober 2026
• Lowyat.NET, Gobind: Classified Public-Sector Data Not Allowed In Overseas Cloud Environments, 21 Oktober 2026
• Luminews, Syarikat teknologi dilarang guna data awam latih model AI, kata kerajaan
• The Star, Gobind: High-risk AI systems to face stricter safeguards under new Bill, 5 Oktober 2026